SammavacaСлово Будды

AN 3.14 PTS AN 1.109 2. Изготовитель повозок

Cakkavattisutta

Миродержец

Нажмите на любое слово пали, чтобы увидеть его значение.

“Yopi so, bhikkhave, rājā cakkavattī dhammiko dhammarājā sopi na arājakaṁ cakkaṁ vattetī”ti. Evaṁ vutte, aññataro bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca:

«Бхикку, даже царь-миродержец, праведный царь, который правит Дхаммой, не запускает колесо, не имея царя над собой». Когда так было сказано, некий бхикку сказал Благословенному:

“ko pana, bhante, rañño cakkavattissa dhammikassa dhammarañño rājā”ti?

«Но, уважаемый, кто же является этим царём над царём-миродержцем, праведным царём, который правит Дхаммой?»

“Dhammo, bhikkhū”ti bhagavā avoca:

«Это сама Дхамма, бхикку» – ответил Благословенный.

“idha, bhikkhu, rājā cakkavattī dhammiko dhammarājā dhammaṁyeva nissāya dhammaṁ sakkaronto dhammaṁ garuṁ karonto dhammaṁ apacāyamāno dhammaddhajo dhammaketu dhammādhipateyyo dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahati antojanasmiṁ.

«Бхикку, царь-миродержец, праведный царь, который правит Дхаммой, полагается только на Дхамму, чтит, уважает и почитает Дхамму, берёт Дхамму в качестве мерила, знамени, авторитета, предоставляя праведную защиту, убежище, охрану людям при своём дворе.

Puna caparaṁ, bhikkhu, rājā cakkavattī dhammiko dhammarājā dhammaṁyeva nissāya dhammaṁ sakkaronto dhammaṁ garuṁ karonto dhammaṁ apacāyamāno dhammaddhajo dhammaketu dhammādhipateyyo dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahati khattiyesu, anuyantesu, balakāyasmiṁ, brāhmaṇagahapatikesu, negamajānapadesu, samaṇabrāhmaṇesu, migapakkhīsu. Sa kho so bhikkhu rājā cakkavattī dhammiko dhammarājā dhammaṁyeva nissāya dhammaṁ sakkaronto dhammaṁ garuṁ karonto dhammaṁ apacāyamāno dhammaddhajo dhammaketu dhammādhipateyyo dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahitvā antojanasmiṁ, dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahitvā khattiyesu …pe… anuyantesu, balakāyasmiṁ, brāhmaṇagahapatikesu, negamajānapadesu, samaṇabrāhmaṇesu, migapakkhīsu, dhammeneva cakkaṁ vatteti. Taṁ hoti cakkaṁ appaṭivattiyaṁ kenaci manussabhūtena paccatthikena pāṇinā.

Далее, царь-миродержец, праведный царь, который правит Дхаммой, полагается только на Дхамму, чтит, уважает и почитает Дхамму, берёт Дхамму в качестве мерила, знамени, авторитета, предоставляя праведную защиту, убежище, охрану своим кхаттийским князьям, своей армии, брахманам и домохозяевам, людям из селений и городов, жрецам и отшельникам, животным и птицам. Предоставив такую праведную защиту, убежище, охрану всем этим существам, этот царь-миродержец, праведный царь, который правит Дхаммой, вращает колесо исключительно Дхаммой. Колесо, которое не может повернуть вспять любое враждебное человеческое существо.

Evamevaṁ kho, bhikkhu, tathāgato arahaṁ sammāsambuddho dhammiko dhammarājā dhammaṁyeva nissāya dhammaṁ sakkaronto dhammaṁ garuṁ karonto dhammaṁ apacāyamāno dhammaddhajo dhammaketu dhammādhipateyyo dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahati kāyakammasmiṁ: ‘evarūpaṁ kāyakammaṁ sevitabbaṁ, evarūpaṁ kāyakammaṁ na sevitabban’ti.

Точно так же, бхикку, Татхагата, совершенный, полностью просветлённый, праведный царь Дхаммы, полагается только на Дхамму, чтит, уважает и почитает Дхамму, берёт Дхамму в качестве мерила, знамени, авторитета, предоставляя праведную защиту, убежище, охрану в отношении телесного действия, говоря: «Такое телесное действие следует развивать. Такое телесное действие не следует развивать».

Puna caparaṁ, bhikkhu, tathāgato arahaṁ sammāsambuddho dhammiko dhammarājā dhammaṁyeva nissāya dhammaṁ sakkaronto dhammaṁ garuṁ karonto dhammaṁ apacāyamāno dhammaddhajo dhammaketu dhammādhipateyyo dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahati vacīkammasmiṁ: ‘evarūpaṁ vacīkammaṁ sevitabbaṁ, evarūpaṁ vacīkammaṁ na sevitabban’ti …pe… manokammasmiṁ: ‘evarūpaṁ manokammaṁ sevitabbaṁ, evarūpaṁ manokammaṁ na sevitabban’ti.

«Такое словесное действие следует развивать. Такое словесное действие не следует развивать». в отношении умственного действия, говоря:

Sa kho so, bhikkhu, tathāgato arahaṁ sammāsambuddho dhammiko dhammarājā dhammaṁyeva nissāya dhammaṁ sakkaronto dhammaṁ garuṁ karonto dhammaṁ apacāyamāno dhammaddhajo dhammaketu dhammādhipateyyo dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahitvā kāyakammasmiṁ, dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahitvā vacīkammasmiṁ, dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahitvā manokammasmiṁ, dhammeneva anuttaraṁ dhammacakkaṁ pavatteti. Taṁ hoti cakkaṁ appaṭivattiyaṁ samaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā mārena vā brahmunā vā kenaci vā lokasmin”ti.

Предоставив такую праведную защиту, убежище, охрану в отношении телесного действия, словесного действия, умственного действия, Татхагата, совершенный, полностью просветлённый, праведный царь Дхаммы, приводит в движение непревзойдённое колесо Дхаммы исключительно Дхаммой. Колесо, которое не может повернуть вспять какой-либо жрец, отшельник, дэва, Мара или Брахма, или кто бы то ни было в мире».

Catutthaṁ.