SammavacaСлово Будды

AN 5.133 PTS AN 3.149 Восходящие Наставления 5.133 · Глава Раджа

Dhammarājāsutta

Сутта Царь Дхаммы

Нажмите на любое слово пали, чтобы увидеть его значение.

“Yopi so, bhikkhave, rājā cakkavattī dhammiko dhammarājā, sopi na arājakaṁ cakkaṁ vattetī”ti.

“Бхикку, даже царь-миродержец, праведный царь, который управляет Дхаммой, не приводит в движение колесо без царя, стоящего над ним”.

Evaṁ vutte aññataro bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca: “ko pana, bhante, rañño cakkavattissa dhammikassa dhammarañño rājā”ti?

Когда так было сказано, некий бхикку обратился к Благословенному: “Но, почтенный, кто может быть царём над царём-миродержцем, праведным царём, который управляет Дхаммой?”

“Dhammo, bhikkhū”ti bhagavā avoca.

“Это Дхамма, бхикку” – сказал Благословенный.

“Idha, bhikkhu, rājā cakkavattī dhammiko dhammarājā dhammaññeva nissāya dhammaṁ sakkaronto dhammaṁ garuṁ karonto dhammaṁ apacāyamāno dhammaddhajo dhammaketu dhammādhipateyyo dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahati antojanasmiṁ.

“Царь-миродержец, праведный царь, который управляет Дхаммой, полагается именно на Дхамму, почитая, уважая, выражая почтение Дхамме, и, беря Дхамму как мерило, знамя, владычество, он обеспечивает праведную защиту, убежище, охрану людям при своём дворе.

Puna caparaṁ, bhikkhu, rājā cakkavattī dhammiko dhammarājā dhammaññeva nissāya dhammaṁ sakkaronto dhammaṁ garuṁ karonto dhammaṁ apacāyamāno dhammaddhajo dhammaketu dhammādhipateyyo dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahati khattiyesu anuyantesu …pe… balakāyasmiṁ brāhmaṇagahapatikesu negamajānapadesu samaṇabrāhmaṇesu migapakkhīsu. Sa kho so, bhikkhu, rājā cakkavattī dhammiko dhammarājā dhammaññeva nissāya dhammaṁ sakkaronto dhammaṁ garuṁ karonto dhammaṁ apacāyamāno dhammaddhajo dhammaketu dhammādhipateyyo dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahitvā antojanasmiṁ dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahitvā khattiyesu anuyantesu balakāyasmiṁ brāhmaṇagahapatikesu negamajānapadesu samaṇabrāhmaṇesu migapakkhīsu dhammeneva cakkaṁ pavatteti; taṁ hoti cakkaṁ appaṭivattiyaṁ kenaci manussabhūtena paccatthikena pāṇinā.

Далее, царь-миродержец, праведный царь… обеспечивает праведную защиту, убежище, охрану своим кхаттиям-князьям, своей армии, своим брахманам и домохозяевам, своим людям в городах и сельской местности, жрецам и отшельникам, животным и птицам. Обеспечив такую праведную защиту, убежище, охрану, этот царь-миродержец, праведный царь, который управляет Дхаммой, приводит в движение колесо исключительно через Дхамму – колесо, которое не может обратить вспять какое-либо враждебное существо в облике человека.

Evamevaṁ kho, bhikkhu, tathāgato arahaṁ sammāsambuddho dhammiko dhammarājā dhammaññeva nissāya dhammaṁ sakkaronto dhammaṁ garuṁ karonto dhammaṁ apacāyamāno dhammaddhajo dhammaketu dhammādhipateyyo dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahati bhikkhūsu: ‘evarūpaṁ kāyakammaṁ sevitabbaṁ, evarūpaṁ kāyakammaṁ na sevitabbaṁ; evarūpaṁ vacīkammaṁ sevitabbaṁ, evarūpaṁ vacīkammaṁ na sevitabbaṁ; evarūpaṁ manokammaṁ sevitabbaṁ, evarūpaṁ manokammaṁ na sevitabbaṁ; evarūpo ājīvo sevitabbo, evarūpo ājīvo na sevitabbo; evarūpo gāmanigamo sevitabbo, evarūpo gāmanigamo na sevitabbo’ti.

Бхикку, точно также Татхагата, Арахант, Полностью Просветлённый, праведный царь Дхаммы, полагается именно на Дхамму, почитая, уважая, выражая почтение Дхамме, и, беря Дхамму как мерило, знамя, владычество, он обеспечивает праведную защиту, убежище, охрану бхикку, говоря: Такое-то телесное действие следует взращивать; такое-то телесное действие не следует взращивать. Такое-то словесное действие… Такое-то умственное действие… Такие-то средства к жизни стоит взращивать; такие-то средства к жизни не стоит взращивать. В такую-то деревню или город стоит ходить; в такую-то деревню или город не стоит ходить”.

Puna caparaṁ, bhikkhu, tathāgato arahaṁ sammāsambuddho dhammiko dhammarājā dhammaññeva nissāya dhammaṁ sakkaronto dhammaṁ garuṁ karonto dhammaṁ apacāyamāno dhammaddhajo dhammaketu dhammādhipateyyo dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahati bhikkhunīsu …pe… upāsakesu …pe… upāsikāsu: ‘evarūpaṁ kāyakammaṁ sevitabbaṁ, evarūpaṁ kāyakammaṁ na sevitabbaṁ; evarūpaṁ vacīkammaṁ sevitabbaṁ, evarūpaṁ vacīkammaṁ na sevitabbaṁ; evarūpaṁ manokammaṁ sevitabbaṁ, evarūpaṁ manokammaṁ na sevitabbaṁ; evarūpo ājīvo sevitabbo, evarūpo ājīvo na sevitabbo; evarūpo gāmanigamo sevitabbo, evarūpo gāmanigamo na sevitabbo’ti.

Далее, Татхагата, Арахант, Полностью Просветлённый, праведный царь Дхаммы, полагается именно на Дхамму, почитая, уважая, выражая почтение Дхамме, и, беря Дхамму как мерило, знамя, владычество, он обеспечивает праведную защиту, убежище, охрану бхиккуни… мирянам… мирянкам, говоря: “Такое-то телесное действие следует взращивать… …в такую-то деревню или город не стоит ходить”.

Sa kho so, bhikkhu, tathāgato arahaṁ sammāsambuddho dhammiko dhammarājā dhammaññeva nissāya dhammaṁ sakkaronto dhammaṁ garuṁ karonto dhammaṁ apacāyamāno dhammaddhajo dhammaketu dhammādhipateyyo dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahitvā bhikkhūsu, dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahitvā bhikkhunīsu, dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahitvā upāsakesu, dhammikaṁ rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidahitvā upāsikāsu dhammeneva anuttaraṁ dhammacakkaṁ pavatteti; taṁ hoti cakkaṁ appaṭivattiyaṁ samaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā mārena vā brahmunā vā kenaci vā lokasmin”ti.

Обеспечив такую праведную защиту, убежище, охрану, Татхагата, Арахант, Полностью Просветлённый, праведный царь Дхаммы, приводит в движение непревзойдённое колесо Дхаммы исключительно через Дхамму – колесо, которое не может обратить вспять какой-либо отшельник, жрец, дэва, Мара, Брахма, или кто-либо в мире”.

Tatiyaṁ.

Третья.